Saltar ao contido

Premio Princesa de Asturias das Letras

Na Galipedia, a Wikipedia en galego.
Premio Princesa de Asturias das Letras
Premio Princesa de Asturias Editar o valor en Wikidata
 Nome oficial
Premio Princesa de Asturias de las Letras (es) dende 2014 
Premio Príncipe de Asturias de las Letras (es) dende 1981 ata 2014 Editar o valor en Wikidata
Imaxe
 Instancia de
 Parte de
 Lista de
Datas
 Fundación / creación
1981 Editar o valor en Wikidata
Localización
 País
Wikidata C:Commons

O Premio Princesa de Asturias das Letras (até 2014, se denominou Premio Príncipe de Asturias das Letras) é un premio concedido pola Fundación Princesa de Asturias (até 2014, denominouse Fundación Príncipe de Asturias) desde 1981, á persoa, grupo de persoas ou institución cuxo labor creador ou de investigación represente unha contribución relevante á cultura universal nos campos da Literatura ou da Lingüística.

Dende o a denominación estaba en masculino, príncipe de Asturias, mais, en outubro de 2014, o padroado da Fundación Príncipe de Asturias aprobou que tanto a institución como os premios pasasen a denominarse «Princesa de Asturias» por mor da proclamación de Filipe de Borbón como rei, Filipe VI, polo que a súa herdeira, a infanta Lionor, pasou a ser Princesa de Asturias e herdeira da Coroa de España e Presidenta de Honor da Fundación Princesa de Asturias, e tódolos premios pasaron a empregar a forma feminina.[1][2][3]

Lista de galardoados

[editar | editar a fonte]
Ano ImaxePersoa ou institución premiadaNacionalidadeActividade Motivo
1981
Image
José Hierro [4]España EspañaPoeta
1982
Image
Gonzalo Torrente Ballester España España Profesor, novelista, periodista, crítico e autor dramático
Image
Miguel DelibesEspaña EspañaNovelista
1983
Image
Juan RulfoImage MéxicoNovelista
1984 Pablo García BaenaEspaña EspañaPoeta
1985 Ángel GonzálezEspaña EspañaPoeta e ensaísta
1986
Image
Mario Vargas Llosa Image Perú Novelista, periodista, ensaísta, político
Image
Rafael Lapesa
España España
Filólogo e escritor
1987
Image
Camilo José CelaEspaña EspañaEscritor e novelista
1988
Image
Image
Carmen Martín Gaite
José Ángel Valente
España España
España España
Escritora, novelista e poeta
Escritor, poeta, ensaísta e tradutor
1989 Ricardo GullónEspaña EspañaAvogado, escritor, crítico literario e ensaísta
1990
Image
Arturo Uslar PietriImage VenezuelaAvogado, periodista, escritor, produtor de televisión e político
1991
Image
Pobo de Porto RicoImage Porto RicoPoboación
1992
Image
Francisco NievaEspaña EspañaDramaturgo, escenógrafo, director de escena, narrador e debuxante
1993
Image
Claudio RodríguezEspaña EspañaPoeta
1994
Image
Carlos FuentesImage MéxicoEscritor, novelista e ensaísta
1995 Carlos BousoñoEspaña EspañaPoeta e crítico literario
1996
Image
Francisco UmbralEspaña EspañaPeriodista, novelista, ensaísta, biógrafo e poeta
1997
Image
Álvaro MutisImage ColombiaEscritor e poeta
1998
Image
Francisco AyalaEspaña EspañaEscritor, ensaísta e tradutor
1999
Image
Günter GrassAlemaña AlemañaEscritor e artista
2000 Augusto MonterrosoImage GuatemalaEscritor e ensaísta
2001
Image
Doris LessingReino Unido Reino UnidoEscritora e novelista
2002
Image
Arthur MillerEstados Unidos de América Estados UnidosDramaturgo e guionista
2003 Fatema Mernissi
Susan Sontag
Image Marrocos
Estados Unidos de América Estados Unidos
Historiadora, ensaísta, socióloga e profesora
Novelista, ensaísta e activista política
2004
Image
Claudio MagrisItalia ItaliaEscritor, novelista, profesor e tradutor
2005
Image
Nélida PiñónImage BrasilEscritora e novelista
2006
Image
Paul AusterEstados Unidos de América Estados UnidosPoeta, novelista e guionista de cine
2007
Image
Amos OzImage IsraelEscritor, novelista e periodista
2008
Image
Margaret AtwoodImage CanadáPoetisa, novelista e crítica literaria
2009
Image
Ismail KadaréImage AlbaniaEscritor, novelista e poeta
2010[5]
Image
Amin MaaloufLíbano LíbanoEscritor
2011[6]
Image
Leonard CohenImage CanadáPoeta e cantante
2012
Image
Philip RothEstados Unidos de América Estados UnidosNovelista
2013
Image
Antonio Muñoz MolinaEspaña EspañaNovelista
2014
Image
John BanvilleIrlanda IrlandaNovelista
2015
Image
Leonardo PaduraImage CubaEscritor
2016
Image
Richard FordEstados Unidos de América Estados UnidosNovelista
2017
Image
Adam ZagajewskiPolonia PoloniaPoeta
2018
Image
Fred VargasImage FranciaNovelista
2019
Image
Siri Hustvedt[7]Estados Unidos de América Estados UnidosNovelista
2020
Image
Anne CarsonImage CanadáPoeta
2021
Image
Emmanuel Carrère Francia Francia Novelista
2022
Image
Juan MayorgaEspaña EspañaDramaturgo
2023
Image
Haruki MurakamiImage XapónNovelista
2024
Image
Ana Blandiana[8] Reino de Romanía Romanía Poeta e ensaísta
2025
Image
Eduardo Mendoza[9] España España Narrador, dramaturgo e ensaísta "O Xurado destaca a decisiva aportación de Eduardo Mendoza ás letras en lingua española do último medio século, cun conxunto de novelas que combinan a vontade de innovación coa capacidade de chegar a un público moi amplo, e que gozan de extenso recoñecemento internacional".[10]
2026
Image
Julian Barnes[11][12] Reino Unido Reino Unido Narrador e ensaísta "(...) a súa condición de extraordinario narrador e ensaísta, dotado de humor, ironía e, nas súas propias palabras, dun "optimismo melancólico e un pesimismo alegre", distíngueo. Barnes ofrece unha visión lúcida, cálida e compasiva da humanidade, empregando a memoria como formadora de identidade sen renunciar á imaxinación, co amor como principio esencial.

A súa obra, cunha perspectiva europea, reinterpreta a historia da literatura, a arte, a música e mesmo a gastronomía, acadando un estilo único que o distingue dentro dunha xeración de autores británicos particularmente brillantes que deron forma á literatura contemporánea."[12]

Galardoados por país

[editar | editar a fonte]
País Número de galardoados
España España 18
Estados Unidos de América Estados Unidos 6
Image Canadá 3
Reino Unido Reino Unido 2
Image México 2
Image Francia 2
Alemaña Alemaña 1
Italia Italia 1
Image Perú 1
Image Cuba 1
Irlanda Irlanda 1
Image Venezuela 1
Image Porto Rico 1
Image Colombia 1
Image Guatemala 1
Image Marrocos 1
Image Brasil 1
Image Israel 1
Image Albania 1
Reino de Romanía Romanía 1
Polonia Polonia 1
Image Xapón 1
Líbano Líbano 1
  1. "S.A.R. LA PRINCESA DE ASTURIAS". fpa.es (en castelán). Consultado o 8 de xuño de 2021.
  2. "Fundación Príncipe de Asturias". fundacionprincipedeasturias.org (en castelán). Consultado o 1 de xullo de 2021.
  3. "La fundación. Origen y fines" (PDF). fpa.es (en castelán). 2022. Arquivado dende o orixinal (PDF) o 05 de xullo de 2023. Consultado o 5 de xullo de 2023.
  4. Vaquero, José Manuel (4 de xullo de 1981). "José Hierro, premio Príncipe de Asturias de literatura por "la vigorosa originalidad de su obra"". elpais.com (en castelán). Consultado o 14 de maio de 2025.
  5. El escritor libanés Amin Maalouf, Príncipe de Asturias de las Letras
  6. I. Seisdedos (1 de xuño de 2011). "Leonard Cohen, Príncipe de Asturias de las Letras". El País. Consultado o 1 de xuño de 2011.
  7. "SIRI HUSTVEDT. PREMIO PRINCESA DE ASTURIAS DE LAS LETRAS 2019". fpa.es. 26 de maio de 2019. Consultado o 26 de maio de 2019.
  8. "Ana Blandiana. PREMIO PRINCESA DE ASTURIAS DE LAS LETRAS 2024". Fundación Princesa de Asturias (en castelán). 23 de maio de 2024. Consultado o 23 de maio de 2024.
  9. Lamor, Andrea Aguilar, Màrius (2025-05-14). "Eduardo Mendoza gana el Premio Princesa de Asturias de las Letras". El País (en castelán). Consultado o 2025-05-14.
  10. Acta do xurado (14 de maio de 2025). "Eduardo Mendoza. Premio Princesa de Asturias de las Letras 2025". fpa.es (en castelán). Consultado o 14 de maio de 2025.
  11. De Miguel, Rafa de Miguel; Fanjul, Sergio C. (10 de xuño de 2026). "Julian Barnes, galardonado con el Premio Princesa de Asturias de las Letras 2026". elpais.com (en castelán). Consultado o 11 de xuño de 2026.
  12. 1 2 Acta do xurado (10 de xuño de 2026). "Julian Barnes. Premio Princesa de Asturias de las Letras 2026". fpa.es (en castelán). Consultado o 11 de xuño de 2026.

Véxase tamén

[editar | editar a fonte]